เป็นประเพณีเก่าแก่ตั้งแต่ดั้งเดิมของจังหวัดชลบุรีเมื่อประมาณ100ปีเศษมาแล้วในวันขึ้น 14 ค่ำ เดือน 11 ณ วัดใหญ่อินทารามได้จัดให้มีเทศน์มหาชาติ เป็นงานประเพณีโดยเจ้าของกัณฑ์เทศน์ซึ่งส่วน มากเป็นชาวนาและชาวสวนจะใช้ควายเทียมเกวียนนำเครื่องกัณฑ์เช่นข้าวเปลือก ข้าวสาร หมาก มะพร้าว กล้วย อ้อย เป็นต้น

บรรทุกสิ่งเหล่านี้มาวัดมีการตกแต่งเกวียนให้แลดูสวย งาม เป็นต้นว่าหน้าประทุนร้อยดอกไม้เป็นม่านห้อยและ ใช้หน่อกล้วยกับต้นอ้อยผูกขนาบสองข้างเมื่อเกวียนเหล่านี้ มาพร้อมรวมกันที่วัดโดยมีเกวียน13เล่ม(13กัณฑ์) มีควายที่ใช้เทียมเกวียน 26 ตัว จึงมีคนและสัตว์เข้าไปแออัด
ในวัดเป็นจำนวนมากพอเวลาบ่ายคนขับเกวียนก็ชวนกันขี่ควายไปยังสระบัวซึ่งอยู่ห่างวัดเพื่อให้ควายกิน และอาบขณะนั้นจึงเกิดมีคนนึกสนุกท้าผู้อื่นให้ขี่ควายแข่งประลองฝีเท้าดูว่าควายของใคร มีฝีเท้าเร็วกว่ากันทั้งนี้ผู้ขี่จะต้องระวังไม่ให้ตัวตกลงมาจากหลังควายมิฉะนั้นจะถือว่าแพ้
เมื่อได้แข่งกันเป็นที่พอใจแล้ว ขากลับก็เกิดคะนองชวนกันขี่ควายอ้อมตลาดและวิ่งแข่งขันให้คนที่อยู่ในตลาดชมดังนั้นเมื่อถึงวันขึ้น 14 ค่ำเดือน 1 ของปีต่อๆ มา ควายที่เทียมเกวียนเครื่องกัณฑ์มาวัดก็นำถูกออกวิ่ง ในตลาดให้คนชมต่อมาเจ้าของควายที่อยู่ในตำบล ใกล้เคียงนึกสนุกนำควายของตนมาร่วมวิ่งแข่งบ้างทำให้ผู้คนพากันมาดูความสนุกสนานของงานวิ่งควายมากขึ้นจนกลายเป็นประเพณีที่สืบมาจนถึงทุกวันนี้ กิจกรรมต่าง ๆ ในงานประเพณีวิ่งควาย

• แข่งขันวิ่งควายรุ่นจิ๋ว รุ่นเล็ก รุ่นใหญ่
• การประกวดสุขภาพควาย และพ่อพันธุ์
• การประกวดตกแต่งควายประเภทสวยงาม/ความคิด/ตลกขบขัน
• การแห่ริ้วขบวนเกวียนกัณฑ์ 13 กัณฑ์
• การแห่ริ้วขบวนอนุรักษืวัฒนธรรมไทยในงานประเพณีวิ่งควายจากหน่วยงานต่างๆ
• การแสดงศิลปแม่ไม้มวยไทย
• การแสดงแองโกว
• การแสดงกลองยาว
• การแสดงดนตรีบนเวที
• การจำหน่ายสินค้าราคาถูก
• การแข่งขันกีฬาไทย เช่น ชักเย่อ ตระกร้อ

ที่มาจาก : www.siam2.com